Follow by Email
Facebook
Facebook
Twitter
Instagram

Στις 23 Μαρτίου στο Baghuz, οι στρατιώτες του SDF (Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις) κατεβάζουν και την τελευταία σημαία του ISIS και βάζουν την δική τους. Αυτό σήμαινε το τέλος την εδαφικής παρουσίας του ISIS, μετά από 5 χρόνια, στο έδαφος της Συρίας. Πώς όμως φτάσαμε ως εδώ;

Το 2011 ξεσπά η Αραβική Άνοιξη. Ήταν μία περίοδος διαδηλώσεων που ξεκίνησε από την Τυνησία και εξαπλώθηκε σε όλο τον Αραβικό Κόσμο και σε αρκετές Μουσουλμανικές χώρες. Οι διαδηλώσεων είχαν έναν γενικό χαρακτήρα εναντίωσης στο υπάρχον καθεστώς χωρίς όμως συγκεκριμένα αιτήματα. Αν και αρχικά αγκαλιάστηκαν από τον κόσμο της Δύσης σαν διαδηλώσεις για περισσότερη δημοκρατία και περισσότερες ελευθερίες σύντομα φάνηκε να επικρατούν στους διαδηλωτές ακραίες ισλαμιστικές τάσεις και σε όσα καθεστώτα καταφέραν να ρίξουν, να βγαίνουν στην εξουσία ισλαμιστές αρχηγοί που δεν ήταν περισσότερο δημοκρατικοί από τους προηγούμενους. Κάποιοι αναλυτές χαρακτήρησαν αυτή την περίοδο ως Ισλαμιστικός Χειμώνας.

Η Συρία επηρεάστηκε και αυτή από την Αραβική Άνοιξη. Ξέσπασαν διαδηλώσεις ενάντια στο καθεστώς Άσαντ. Ο Μπασάρ αλ-Άσαντ είναι ο διάδοχος του Χαφέζ αλ-Άσαντ. Η οικογένεια Άσαντ κυβερνάει την Συρία από το 1971 με ένα καθεστώς περιορισμένης δημοκρατίας όπου στην ουσία εκλέγεται συνεχώς το κόμμα του Άσαντ και δεν αφήνονται περιθώρια για τα κόμματα της αντιπολίτευσης να το αμφισβητήσουν. Οι διαδηλώσεις οι οποίες στην αρχή ήταν ειρηνικές δέχτηκαν την βίαιη καταστολή από το καθεστώς και σύντομα οι διαδηλωτές άρχισαν να οργανώνουν την δική τους αυτο-άμυνα. Δημιουργήθηκε ο FSA (Ελεύθερος Συριακός Στρατός), μία οργάνωση ομπρέλα για διάφορες αντάρτικες στρατιωτικές μονάδες. Η χώρα μπήκε πλέον σε κατάσταση εμφύλιας σύρραξης.

Το 2012 οι Κουρδικές πολιτοφυλακές του YPG (Μονάδες Αυτο-άμυνας του Λαού) μπήκαν σε πόλεις οι οποίες είχαν στην πλειοψηφία Κουρδικό πλυθησμό και τις κατέλαβαν με μικρή αντίσταση από τον στρατό του Άσαντ. Σύντομα ανακύρηξαν την Δημοκρατική Συνομοσπονδία της Ροζάβα, έναν τρίτο πόλο στον εμφύλιο της Συρίας που πολεμούσε και με τον στρατό του Άσαντ αλλά και με τους αντικαθεστωτικούς αντάρτες. Μέσα στα επόμενα δύο χρόνια ο πόλεμος συνεχίστηκε με μέτωπα σε όλες τις περιοχές της Συρίας. Οι αντάρτες του FSA υποστηριζόντουσαν από τις ΗΠΑ και άλλες δυτικές  χώρες. Η κυβέρνηση Ομπάμα πρότεινε και το να επέμβουν οι ΗΠΑ στρατιωτικά υπέρ του FSA για να ρίξουν το καθεστώς Άσαντ, αλλά αυτή η πρόταση δεν εγκρίθηκε από το Κογκρέσο. Ο FSA ήταν κυρίως απαρτιζόμενος από Σουνίτες Μουσουλμάνους που ήθελαν να ρίξουν τον Άσαντ ο οποίος ήταν Αλεβίτης Μουσουλμάνος και έδινε αρκετά προνόμια και εξουσίες στους Αλεβίτες της Συρίας.Ο FSA δεν είχε ξεκάθαρη ιδεολογία. Υπήρχαν κάποιοι με δημοκρατικές τάσεις αλλά ήταν μειοψηφία μπροστά σε αυτούς που ήταν ισλαμιστές και ήθελαν να επιβάλλουν ένα ισλαμιστικό καθεστώς στην Συρία. Με το πέρασμα των χρόνων στον εμφύλιο επικράτησαν οι φανατικοί ισλαμιστές και οι αντάρτες με τις κοσμικές και δημοκρατικές απόψεις είτε επέστρεψαν στο καθεστώς Άσαντ είτε συμμάχησαν με το YPG.

Η κατάσταση στην Συρία το 2013

Το 2014 ομάδες ανταρτών που έλεγχαν περιοχές στην Συρία και στο Ιράκ ανακήρυξαν το ISIS (Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και της Συρίας). Με την ανακήρυξη του ήρθαν σε σύγκρουση με άλλες ομάδες ανταρτών του FSA και κατέλαβαν έδαφος από αυτές. Έπειτα ξεκίνησε μία περίοδος όπου το ISIS άνοιγε μέτωπα προς όλους και συνεχώς κατακτούσε έδαφος.

Τα εδάφη του ISIS όταν πρωτοανακυρήχθηκε

Επιτέθηκε στα εδάφη της Ροζάβα και έφτασε μέχρι να πολιορκεί το Κομπάνι. Οι ΗΠΑ σαν απάντηση ξεκίνησαν μία επέμβαση με αεροπορικούς βομβαρδισμούς για να εξουδετερωθεί το ISIS. Οι δυνάμεις του YPG κράτησαν μία ηρωική αντίσταση που συγκλόνισε την διεθνή κοινή γνώμη και με την βοήθεια των αεροπορικών βομβαρδισμών ξεκίνησαν μία αντεπίθεση εναντίων του ISIS. Το 2015 τα στρατεύματα του YPG συμμάχησαν με άλλες πολιτοφυλακές πρώην μελών του FSA και δημιούργησαν το SDF, έναν στρατό αποτελούμενο από διαφορετικές εθνότητες και θρησκείες της Συρίας με σκοπό να δημιουργήσει μία αυτόνομη ομοσπονδία από διαφορετικές εθνότητες και θρησκείες στην περιοχή της Βόρειας Συρίας.

Η κατάσταση στην Συρία στις αρχές του 2014 πριν την πολιορκία στο Κομπάνι
Η κατάσταση στην Συρία στα τέλη του 2014 κατά την διάρκεια της πολιορκίας στο Κομπάνι

 Παράλληλα με αυτό το μέτωπο, η Ρωσία ξεκίνησε και αυτή μία επέμβαση εναντίων του ISIS και του FSA υποστηρίζοντας τον στρατό του Άσαντ. Μέσα στα επόμενα χρόνια ξεκίνησε ένας αγώνας δρόμου ανάμεσα στο SDF και στον στρατό του Άσαντ για το ποιος θα προχωρήσει πιο γρήγορα μέσα στα εδάφη που έχει καταλάβει το ISIS. Από την άλλη, το ISIS και οι εναπομείναντες αντάρτες του FSA έβλεπαν ότι έχοντας μείνει χωρίς διεθνείς συμμάχους χάνουν συνεχώς έδαφος στην Συρία.

Η κατάσταση στην Συρία το 2015 στην αρχή της αντεπίθεσης εναντίον του ISIS

Το 2016 η Τουρκία μαζί με αντάρτες του FSA εισέβαλλε στην περιοχή Al-Bab  της Συρίας που ελεγχόταν από τον ISIS. Αυτή η κίνηση έγινε από την Τουρκία γιατί αν άφηνε τις δυνάμεις του SDF να την καταλάβουν, θα ενώνανε εδαφικά το καντόνι του Αφρίν με την υπόλοιπη Ροζάβα, κάτι που η Τουρκία το θεωρούσε απειλή για τα γεωστρατηγικά της συμφέροντα.

Η κατάσταση στην Συρία το 2016 πριν την εισβολή της Τουρκίας
Η κατάσταση στην Συρία το 2016 μετά την εισβολή της Τουρκίας

Ο πόλεμος συνέχισε, το ISIS περιορίστηκε μόνο σε μερικούς θύλακες περικυκλωμένους από τις δυνάμεις του Άσαντ και κάποιους άλλους περικυκλωμένους από το SDF.

Η κατάσταση στη Συρία το 2017 πριν την εισβολή στο Αφρίν

 Το 2018 η Τουρκία επιτέθηκε στο Αφρίν μαζί με μαζί με αντάρτες του FSA. Οι δυνάμεις του SDF σταμάτησαν τις επιχειρήσεις εναντίον του ISIS και έστειλαν στρατεύματα στο Αφρίν. Παρά την σκληρή αντίσταση, οι δυνάμεις του SDF αναγκάστηκαν να παραδώσουν το Αφρίν στην Τουρκία.

Η κατάσταση στη Συρία μετά την κατάκτηση του Αφρίν από την Τουρκία

Οι δυνάμεις του Άσαντ καθάρισαν και τους τελευταίους θύλακες του ISIS και περιόρισαν τον FSA στην περιοχή του Idlib. Παράλληλα το SDF περιόρισε το ISIS στο Deir az-Zor. Το 2019 έγινε μία σύρραξη μεταξύ των δύο εναπομείναντων φραξιών του FSA στο Idlib. Η HTS (Μέτωπο για την απελευθέρωση του Λεβάντε) συγκρούστηκε με το NLF (Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο). Η HTS θεωρείται το Συριακό κομμάτι της Αλ-Κάιντα. Τελικά η HTS κατατρόπωσε το NLF και επέβαλλε απόλυτη κυριαρχία στο Idlib.

Οι επιχειρήσεις του SDF εναντίον του ISIS συνεχίστηκαν και στο 2019 και όπως γράφτηκε και στην αρχή του άρθρου, τελείωσαν στις 23 Μαρτίου. Ο κίνδυνος του ISIS όμως δεν έχει εξαφανιστεί από την περιοχή. Υπάρχουν κρυφά μέλη του ISIS διάσπαρτα σε όλη την Συρία τα οποία μπορούν να κάνουν επιθέσεις και να σπείρουν το χάος μέσα στις πόλεις της Συρίας. Υπάρχουν εκατοντάδες αιχμάλωτοι του ISIS μέσα στις φυλακές οι οποίοι αν δραπετεύσουν μπορούν να ξαναοργανωθούν. Οι περισσότεροι από αυτούς είναι υπήκοοι άλλων κρατών και όχι της Συρίας. Η διαδικασία να εκδοθούν στις χώρες προέλευσης τους όμως προχωράει με πολύ αργά βήματα καθώς οι περισσότερες δεν τους δέχονται πίσω.

Ο Ερντογάν θεωρεί απειλητικό το να συνορεύει μία αυτόνομη περιοχή Κούρδων με την Τουρκία. Απειλεί διαρκώς ότι θα επιτεθεί ξανά στην Ροζάβα όπως επιτέθηκε στο Αφρίν. Οι ισορροπίες είναι πολύ λεπτές και κανείς δεν ξέρει τι επιφυλάσσει το μέλλον για τον πόλεμο χωρίς τέλος που επικρατεί στην Συρία.


Εδώ μπορείτε να δείτε διαδραστικό χάρτη με τις τελευταίες εξελίξεις στην Συρία

https://syria.liveuamap.com